{"id":869,"date":"2021-02-14T19:28:35","date_gmt":"2021-02-14T18:28:35","guid":{"rendered":"http:\/\/www.nfs.org.pl\/?page_id=869"},"modified":"2021-03-12T18:36:55","modified_gmt":"2021-03-12T17:36:55","slug":"swiatowy-dzien-snu-2021","status":"publish","type":"page","link":"https:\/\/www.nfs.org.pl\/index.php\/dzialalnosc\/swiatowy-dzien-snu\/swiatowy-dzien-snu-2021\/","title":{"rendered":"\u015awiatowy Dzie\u0144 Snu 2021"},"content":{"rendered":"\n

14-ty \u015awiatowy Dzie\u0144 Snu obchodzony jest 19.03.2021 r.<\/strong><\/h2>\n\n\n\n

Tegoroczne has\u0142o to „Regularny sen, zdrowa przysz\u0142o\u015b\u0107” („Regular Sleep, Healthy Future”).<\/h4>\n\n\n\n

Has\u0142em przewodnim 14. dorocznego \u015awiatowego Dnia Snu\u00ae (WSD – World Sleep Day) jest „Regularny sen, zdrowa przysz\u0142o\u015b\u0107”. WSD jest wezwaniem dla wszystkich profesjonalist\u00f3w zajmuj\u0105cych si\u0119 snem do or\u0119downictwa i edukowania \u015bwiata na temat znaczenia snu dla osi\u0105gni\u0119cia optymalnej jako\u015bci \u017cycia i poprawy globalnego stanu zdrowia.<\/p>\n\n\n\n

Nacisk k\u0142adziony w roku 2021 na regularny sen jest oparty na korzy\u015bciach, jakie oferuje powtarzalny wzorzec cyklu sen-czuwanie. Badania wykaza\u0142y, \u017ce stabilne godziny k\u0142adzenia si\u0119 spa\u0107 i wstawania z \u0142\u00f3\u017cka wi\u0105\u017c\u0105 si\u0119 z lepsz\u0105 jako\u015bci\u0105 snu u m\u0142odych, doros\u0142ych w \u015brednim wieku i senior\u00f3w. Osoby regularnie \u015bpi\u0105ce maj\u0105 lepszy nastr\u00f3j, sprawno\u015b\u0107 psychomotoryczn\u0105 i lepsze wyniki w nauce.<\/p>\n\n\n\n

Jak zapewni\u0107 sobie regularny sen? Musimy pami\u0119ta\u0107 o dw\u00f3ch procesach, kt\u00f3re reguluj\u0105 zar\u00f3wno czas, jak i d\u0142ugo\u015b\u0107 snu: Regulacja oko\u0142odobowa (proces C) i kontrola homeostatyczna (proces S) znane r\u00f3wnie\u017c jako dwuprocesowy model snu. Mimo \u017ce na sen wp\u0142ywa wiele innych czynnik\u00f3w, takich jak \u015brodowisko, stres i leki, zrozumienie tych dw\u00f3ch proces\u00f3w pomo\u017ce nam w d\u0105\u017ceniu do uzyskania sp\u00f3jnego harmonogramu snu. Proces C odnosi si\u0119 do naszego wewn\u0119trznego zegara, regulowanego przez cz\u0119\u015b\u0107 naszego m\u00f3zgu zwan\u0105 j\u0105drem nadskrzy\u017cowaniowym (SCN) podwzg\u00f3rza. Zegar ten reguluje i kontroluje 24-godzinny cykl snu i czuwania poprzez wp\u0142yw \u015bwiat\u0142a i melatoniny. W czasie gdy brak \u015bwiat\u0142a (jak w godzinach wieczornych) jest produkowana melatonina promuj\u0105c sen, natomiast w obecno\u015bci \u015bwiat\u0142a produkcja melatoniny ustaje, sygnalizuj\u0105c naszemu m\u00f3zgowi, \u017ce jest dzie\u0144 i musimy si\u0119 obudzi\u0107. Nasze zachowanie mo\u017ce zignorowa\u0107 te naturalne sygna\u0142y. Na przyk\u0142ad, jasne \u015bwiat\u0142a w nocy wy\u0142\u0105czaj\u0105 produkcj\u0119 melatoniny, op\u00f3\u017aniaj\u0105c sen do p\u00f3\u017anych godzin nocnych.<\/p>\n\n\n\n

Proces S promuje sen na podstawie wcze\u015bniejszego czasu, jaki sp\u0119dzili\u015bmy na czuwaniu. Podczas czuwania nasz m\u00f3zg gromadzi substancje (adenozyn\u0119), kt\u00f3re promuj\u0105 sen, a kiedy \u015bpimy, substancje te s\u0105 usuwane i jeste\u015bmy znowu czujni. Proces ten jest szczeg\u00f3lnie wa\u017cny, gdy ucinamy sobie popo\u0142udniowe drzemki, poniewa\u017c w ten spos\u00f3b wyczerpujemy substancje promuj\u0105ce sen i nie jeste\u015bmy w stanie zasn\u0105\u0107 wieczorem o rozs\u0105dnej porze.<\/p>\n\n\n\n

Najlepszy sen jest wtedy, gdy zsynchronizujemy nasze czasy snu i czuwania z naszym wewn\u0119trznym zegarem i nasz\u0105 sk\u0142onno\u015bci\u0105 do snu, d\u0105\u017c\u0105c do idealnej r\u00f3wnowagi pomi\u0119dzy procesem C i procesem S.<\/p>\n\n\n\n

Wa\u017cne jest, aby pami\u0119ta\u0107, \u017ce sen jest zaanga\u017cowany w wiele proces\u00f3w fizjologicznych, takich jak konsolidacja pami\u0119ci, kontrola stan\u00f3w zapalnych, regulacja hormonalna, regulacja uk\u0142adu kr\u0105\u017cenia i wiele innych wa\u017cnych funkcji. Niewystarczaj\u0105ca d\u0142ugo\u015b\u0107 snu i niska jako\u015b\u0107 snu b\u0119d\u0105 zwi\u0105zane z kilkoma znacz\u0105cymi niekorzystnymi skutkami zdrowotnymi. Wykazano, \u017ce skr\u00f3cenie czasu trwania snu powoduje upo\u015bledzenie funkcji poznawczych i wykonawczych, a z\u0142y sen wi\u0105\u017ce si\u0119 z gorszym zdrowiem psychicznym.<\/p>\n\n\n\n

Wiemy, \u017ce regularne k\u0142adzenie si\u0119 spa\u0107 i budzenie ka\u017cdego dnia wi\u0105\u017ce si\u0119 z lepsz\u0105 jako\u015bci\u0105 i d\u0142ugo\u015bci\u0105 snu. Regularny sen jest doskona\u0142ym sposobem na rozpocz\u0119cie ka\u017cdego dnia w zdrowy spos\u00f3b – toruj\u0105c sobie drog\u0119 do zdrowszej przysz\u0142o\u015bci. Mo\u017cna przyj\u0105\u0107 nast\u0119puj\u0105ce zasady, aby osi\u0105gn\u0105\u0107 regularny sen. Po pierwsze, ekspozycja na naturalne jasne \u015bwiat\u0142o dzienne i aktywno\u015b\u0107 fizyczna o poranku pomaga zsynchronizowa\u0107 zegar biologiczny. Po drugie, w\u0142\u0105czenie wi\u0119kszej ilo\u015bci aktywno\u015bci fizycznej i ruchu do codziennego \u017cycia. Po trzecie, wieczorem, przeznaczenie wystarczaj\u0105cej ilo\u015bci czasu na wyciszenie si\u0119 i oderwanie od rzeczywisto\u015bci jest kluczowe dla zainicjowania snu. Ponadto dobra kontrola bod\u017ac\u00f3w (wstawanie z \u0142\u00f3\u017cka, je\u015bli nie mo\u017cesz zasn\u0105\u0107) pomo\u017ce w funkcjonowaniu systemu. Po\u0142\u0105czenie tych element\u00f3w – rozpocz\u0119cie poranka, aktywno\u015b\u0107 w ci\u0105gu dnia, przygotowanie wieczoru i zabezpieczenie si\u0119 przed nocnymi zak\u0142\u00f3ceniami – pomo\u017ce w poszukiwaniu regularnego rytmu snu.<\/p>\n\n\n\n

informacje og\u00f3lne<\/h4>\n\n\n\n